Cách bảo quản thực phẩm Tết 2026 để tránh nguy cơ làm gan quá tải sau kỳ nghỉ dài

Trong những ngày Tết, thực phẩm thường được mua nhiều, nấu sẵn và sử dụng kéo dài. Nếu bảo quản sai cách, một số món quen thuộc như hạt rang, măng khô hay mứt Tết có thể sinh độc tố, làm gan phải hoạt động quá mức, thậm chí làm tăng nguy cơ tổn thương gan về lâu dài.

Bài viết này giúp bạn hiểu rõ những rủi ro tiềm ẩn và hướng dẫn cách bảo quản thực phẩm Tết 2026 an toàn hơn cho cả gia đình.

Các loại hạt mốc - nguy cơ Aflatoxin âm thầm gây hại gan

Hạt dưa, hạt hướng dương, hạt điều là những món ăn vặt quen thuộc trên bàn trà ngày Tết. Tuy nhiên, đây cũng là nhóm thực phẩm dễ nhiễm nấm mốc nhất nếu bảo quản trong điều kiện ẩm, nóng hoặc để quá lâu sau khi mở bao bì.

Một số loại nấm mốc trên hạt có thể sinh ra Aflatoxin - độc tố đã được chứng minh có khả năng gây tổn thương gan khi tích tụ lâu dài. Điều nguy hiểm là Aflatoxin không bị phá hủy khi rang lại và rất khó nhận biết bằng mắt thường nếu ở nồng độ thấp.

Những dấu hiệu cần đặc biệt cảnh giác gồm:

• Hạt có mùi ẩm mốc nhẹ, vị đắng bất thường.

• Hạt mềm, ỉu, màu sắc không đều.

• Bao bì đã mở lâu ngày nhưng vẫn tiếp tục sử dụng.

Việc ăn các loại hạt này trong nhiều ngày liên tiếp khiến gan phải liên tục lọc và đào thải độc tố.

Các loại hạt mốc có thể chứa Aflatoxin - độc tố gây hại gan tích tụ lâu dài, khó nhận biết và không bị phá hủy khi rang lại; cần tránh hạt có mùi mốc, vị đắng, mềm ỉu hoặc bảo quản quá lâu

>>> Xem thêm: Bí quyết bảo quản thực phẩm ngày Tết để tránh lãng phí

2. Măng khô và mứt Tết - rủi ro từ lưu huỳnh và chất tạo màu

Măng khô là nguyên liệu quen thuộc trong nhiều món ăn ngày Tết, nhưng không phải loại măng nào cũng an toàn. Một số măng khô trên thị trường được xử lý bằng lưu huỳnh (diêm sinh) để giữ màu vàng đẹp và chống mốc. Nếu không được ngâm, luộc và thay nước đúng cách, lượng lưu huỳnh tồn dư có thể gây kích ứng tiêu hóa và tạo thêm gánh nặng cho gan.

Tương tự, các loại mứt Tết có màu sắc quá sặc sỡ tiềm ẩn nguy cơ chứa chất tạo màu tổng hợp hoặc phụ gia không kiểm soát. Khi gan phải xử lý đồng thời đường, chất bảo quản và màu thực phẩm trong nhiều ngày, nguy cơ quá tải là điều dễ xảy ra.

Nên thận trọng với:

• Măng khô có mùi hắc, màu vàng tươi bất thường.

• Mứt quá bóng, màu đậm không giống màu tự nhiên của nguyên liệu.

• Sản phẩm không có thông tin rõ ràng về nguồn gốc và hạn dùng.

Măng khô và mứt Tết kém chất lượng có thể chứa lưu huỳnh và chất tạo màu gây hại gan; cần tránh sản phẩm có mùi hắc, màu sắc bất thường hoặc không rõ nguồn gốc

3. Tủ lạnh ngày Tết quá tải - nguyên nhân gây nhiễm khuẩn chéo

Một sai lầm phổ biến trong cách bảo quản thực phẩm Tết là nhồi nhét quá nhiều đồ ăn vào tủ lạnh. Khi tủ lạnh hoạt động quá tải, nhiệt độ không ổn định, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển và dẫn đến nhiễm khuẩn chéo giữa thực phẩm sống và chín.

Các tình huống thường gặp gồm:

• Thức ăn chín đặt gần thịt cá sống nhưng không bọc kín.

• Món ăn để quá 2-3 ngày nhưng chỉ hâm nóng qua loa.

• Tủ lạnh không được vệ sinh kỹ trước và trong Tết.

Vi khuẩn xâm nhập đường ruột sẽ gián tiếp làm gan phải làm việc nhiều hơn để xử lý các chất độc sinh ra trong cơ thể.

Tủ lạnh quá tải ngày Tết dễ gây nhiễm khuẩn chéo do nhiệt độ không ổn định và bảo quản sai cách, khiến vi khuẩn phát triển và làm gan phải tăng gánh thải độc

>>> Xem thêm: Bí kíp bảo quản thực phẩm ngày Tết tươi ngon và an toàn

4. 3 bước “Ăn Tết sạch” kiểu nội trợ thông thái năm 2026

Để bảo vệ gan và hệ tiêu hóa trong những ngày Tết, việc ăn uống không cần quá khắt khe, nhưng cần đúng cách và có chọn lọc.

Ưu tiên thực phẩm đạt tiêu chuẩn, nguồn gốc rõ ràng

Nên mua thực phẩm hữu cơ hoặc thực phẩm có chứng nhận an toàn. Với các loại hạt và mứt, chỉ mua lượng vừa đủ dùng trong thời gian ngắn, tránh trữ quá lâu sau khi mở.

Bảo quản kín, hạn chế tiếp xúc với không khí

Áp dụng các phương pháp bảo quản như hút chân không, sử dụng hộp kín, để nơi khô ráo, thoáng mát. Thức ăn chín nên chia thành phần nhỏ, ghi chú ngày nấu và ưu tiên dùng trong 1-2 ngày.

Nhận biết sớm dấu hiệu gan đang quá tải

Trong dịp Tết, nếu cơ thể xuất hiện các biểu hiện sau, nên điều chỉnh chế độ ăn ngay:

• Da hoặc mắt hơi vàng.

• Mệt mỏi kéo dài, uể oải, khó tập trung.

• Đầy bụng, khó tiêu, chán ăn.

Đây là những tín hiệu cho thấy gan đang phải hoạt động quá mức.

“Ăn Tết sạch” nên tập trung chọn thực phẩm rõ nguồn gốc, bảo quản kín và dùng sớm; đồng thời theo dõi các dấu hiệu như mệt mỏi, đầy bụng, vàng da để kịp điều chỉnh khi gan bị quá tải

>>> Xem thêm: Mẹo lựa chọn, bảo quản, nấu nướng và sử dụng các loại dầu lành mạnh

FAQ - Những câu hỏi thường gặp về cách bảo quản thực phẩm Tết 2026

Rang lại hạt đã bị mốc có an toàn không?

Không. Nhiệt độ rang không thể tiêu diệt độc tố Aflatoxin (tác nhân gây ung thư gan). Khi hạt có dấu hiệu mốc hoặc mùi lạ, hãy vứt bỏ ngay để bảo vệ sức khỏe.

Măng khô ngâm nhiều ngày có loại bỏ hết lưu huỳnh?

Không hoàn toàn. Ngâm và luộc nhiều lần chỉ giảm bớt một phần hóa chất. Nếu măng bị xông lưu huỳnh quá mức, độc tố vẫn có thể tồn đọng. Hãy ưu tiên chọn mua măng có nguồn gốc rõ ràng, màu tự nhiên.

Thức ăn ngày Tết để tủ lạnh tối đa bao lâu?

Tối đa 2 ngày. Với các món chín, nhiều đạm và dầu mỡ, việc để quá lâu sẽ làm giảm hàm lượng dinh dưỡng và tăng nguy cơ nhiễm khuẩn. Luôn đun sôi kỹ lại thực phẩm trước khi ăn.

Có nên lạm dụng sản phẩm giải độc gan sau Tết?

Không. Gan có cơ chế tự thải độc. Thay vì dùng thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc, hãy ưu tiên điều chỉnh chế độ ăn xanh, uống đủ nước và nghỉ ngơi điều độ để gan hồi phục tự nhiên.

Tết là thời gian sum họp và tận hưởng, nhưng bảo quản thực phẩm sai cách có thể âm thầm gây hại cho gan. Chỉ cần thay đổi thói quen mua sắm, lưu trữ và sử dụng thực phẩm, bạn hoàn toàn có thể áp dụng cách bảo quản thực phẩm Tết 2026 an toàn hơn cho cả gia đình.

Xem thêm các kiến thức chăm sóc sức khỏe và đời sống khoa học khác trong chuyên mục Đời sống của Happynest.

Nguồn: doisongphapluat

*Để lại thông tin trong box dưới đây, Happynest sẽ giúp bạn kết nối đơn vị thiết kế - thi công phù hợp và nhanh chóng nhất.